Dwaling bij koop auto
In Nederland worden dagelijks circa 7.000 auto’s verkocht, waarvan er ongeveer 6.000 auto’s gebruikt / tweedehands zijn. In de meeste gevallen ontstaan daarbij geen problemen, maar het komt ook regelmatig voor dat de (ver)koop van een tweedehands auto tot een (juridisch) geschil leidt, bijvoorbeeld omdat er sprake is van (verborgen) gebreken of als de koper bij het sluiten van de koopovereenkomst een onjuiste voorstelling van zaken had. Eerder schreef ik daar al deze blog en deze blog over.
Praktijkvoorbeelden uit de rechtspraak
In deze blog geef ik een aantal praktijkvoorbeelden van zaken die ik recentelijk zelf bij de rechtbank heb behandeld, waarbij ik namens mijn client(e) met succes een beroep op (wederzijdse) dwaling heb gedaan. Het (rechts)gevolg daarvan is dat de koopovereenkomst word vernietigd, waardoor de verkoper de auto moet terugnemen tegen terugbetaling van de koopsom (al dan niet met betaling van een schadevergoeding).
Teruggedraaide kilometerstand en vervalst onderhoudsboekje
In een (niet gepubliceerde) zaak uit 2024 bij de rechtbank Amsterdam ging het om de aankoop van een Range Rover, waarbij achteraf bleek dat de kilometerstand met minstens 50.000 km was teruggedraaid en dat het onderhoudsboekje was vervalst. De verkoper betwistte de teruggedraaide kilometerstand en dat het boekje was vervalst. Volgens de verkoper had de koper dit onvoldoende bewezen en was zij daarvan zelf ook niet op de hoogte.
De rechtbank oordeelde dat de koper genoegzaam had aangetoond dat de kilometerstand met 50.000 km was teruggedraaid en dat een juiste kilometerstand van essentieel belang is bij de aankoop van een gebruikte auto. De koper had de koopovereenkomst daarom met recht vernietigd op grond van dwaling, aldus de rechtbank. Omdat de koper de auto wel had gebruikt, diende de koper een gebruiksvergoeding van € 0,15 per kilometer te betalen.
Afwijkend model en bouwjaar (DET)
In een zaak bij de rechtbank Midden-Nederland had een particuliere koper een Lexus uit bouwjaar 2012 gekocht. Na aankoop bleek de auto al in 2006 – dus 6 jaar eerder – te zijn gefabriceerd. Verder was de auto aangeboden als een “Business Line Pro”, terwijl dat model pas in 2012 geproduceerd werd, waardoor er technische verschillen bestonden tussen de aangeboden auto en de gekochte auto.
De rechtbank oordeelde dat de koper de auto bij een juiste voorstelling van zaken niet gekocht zou hebben, waardoor het beroep op dwaling slaagde. Daarbij werd door de rechtbank onder andere overwogen dat de professionele verkoper de juistheid van het bouwjaar had moeten nagaan en dat een significant verschil tussen de fabricagedatum en de DET kan betekenen dat de auto in het verleden is gebruikt als diplomatenauto. Ook had de verkoper moeten weten dat het model dat hij aanprees niet het model was dat hij te koop aanbood. De door de verkoper gevorderde gebruiksvergoeding werd afgewezen.
Rolstoelauto / bestelauto
In een zaak bij de rechtbank Gelderland ging het om de verkoop van een rolstoelauto, welke was verkocht als bestelauto. Daardoor was bij de (gehandicapte) koper de indruk gewekt dat hij in aanmerking zou komen voor de teruggaafregeling bpm en een verlaagd tarief aan motorrijtuigenbelasting. Achteraf bleek de koper daarvoor niet in aanmerking te komen, omdat het in werkelijkheid om een personenauto ging.
De rechtbank oordeelde dat een professionele autoverkoper geacht wordt te weten aan welke (inrichtings-)eisen een auto moet voldoen om als bestelauto gekwalificeerd te worden en dat de koper daarom geïnformeerd had moeten worden dat het om een personenauto ging. Omdat de verkoper een onjuiste inlichting had gegeven, oordeelde de rechtbank dat de koper de koopovereenkomst terecht had vernietigd op grond van dwaling. Daarnaast werd een schadevergoeding toegekend vanwege de extra kosten aan motorrijtuigenbelasting.
Amerikaans voertuig, ontbreken trekhaak en total-loss verleden
In een andere (niet gepubliceerde) zaak uit 2025 bij de rechtbank Gelderland had de koper een importauto uit Duitsland gekocht in de veronderstelling dat het een Europese auto was, maar bleek het na levering om een Amerikaans voertuig te gaan. Dit had tot gevolg dat er geen trekhaak onder de auto kon worden geplaatst, terwijl dat voor de koper wel van essentieel belang was. Daarnaast bleek de auto ook nog een total-loss verleden te hebben.
In deze zaak oordeelde de rechtbank dat er sprake was van wederzijdse dwaling. De professionele verkoper wist namelijk ook niet dat het om een Amerikaans voertuig ging. Hoewel een trekhaak een klein onderdeel van een auto is, neemt dat niet weg dat als een trekhaak een wezenlijk onderdeel uitmaakt van de reden om een auto te kopen en dit achteraf niet blijkt te zijn toegestaan, een beroep op dwaling slaagt, aldus de rechtbank. De door de koper gevorderde schadevergoeding werd afgewezen, omdat de auto geen gebreken vertoonde als gevolg van de total-loss status in het verleden.
Hoe zit het in uw geval?
Wilt u weten wat uw mogelijkheden zijn bij gebreken aan een tweedehands auto? Neemt u dan gerust contact met mij op. Ook bij vragen over non-conformiteit van een auto, bijvoorbeeld vanwege een olielekkage, een probleem met een versnellingsbak, een softwareprobleem etc. kunt u contact met mij opnemen. Ik ben te bereiken via Advocaten van Waerde in Amersfoort, telefoon 033-8200388 / 06-34277260 of e-mail info@advocaten-van-waerde.nl.
Ramon Rila
